หลายๆ คนมองรองเท้า เป็นเพียงสิ่งของที่ต้อยต่ำ แต่สำหรับตัวผมแล้วกลับคิดในอีกมุมมองหนึ่ง เพราะรองเท้าคอยกรีดกั้น ขวากหนาม หรือสิ่งที่ไม่พึงประสงค์ต่างๆ ให้กับเรา อีกทั้งยังมีประโยชน์มากมาย เช่น ในแถบอีสานบ้านผมเมื่อเท้าเก่า ขาด จนไม่สามารถใช้ได้ ก็นำมาอ่อยไฟ ทำให้ไฟติดได้ดี

อย่าพึ่งเข้าใจผิดคิดว่า ผมจะมาเล่าประสบการณ์ในการก่อไฟ เอาเป็นว่าเข้าเรื่องเลยละกันครับ สำหรับกล้วยไม้สกุลรองเท้านารีนี้ อุปนิสัยของเค้าชอบขึ้นตามพื้นดิน หรือซอกหินที่มีใบไม้เน่าเปื่อยทับถมกันมานาน แต่ก็เป็นส่วนน้อยที่ชอบอาศัยอยู่ตามต้นไม้

ด้วยลักษณะที่เป็นเอกลักษณ์ ทำให้เราจำได้ค่อยข้างดี สำหรับกล้วยไม้สกุลรองเท้านารี ก็พูดกันตรงๆ ชื่อก็สื่อความหมายครับ เพราะกล้วยไม้สกุลนี้จะมีความคล้ายกับ รองเท้าของสตี บางครั้งคนก็เรียกรองเท้าแตะนารี รองเท้านารี ไปต่างๆ นานา หรือใครจะเรียกเกิบโบก นารี ก็คงไม่ผิด เหอะๆ

ด้วยลักษณะของดอกที่เป็นกระเป๋า ส่วนการเจริญเติบโตจะเจริญเติบโตแบบแตกกอ แต่ที่น่าแปลกคือกล้วยไม้สกุลรองเท้านารีนี้ไม่มีลำลูกกล้วย แน่นอนละรองเท้าแต่ละคู่ย่อมไม่เหมือนกัน รองเท้านารีก็เป็นอย่างนั้นเช่นกัน แตกต่างตามสายพันธุ์ หรือการผสมพันธุ์

ข้อสังเกตอีกอย่างนอกจากดอกที่เป็นเอกลักษณ์แล้ว ลักษณะใบส่วนใหญ่มักเป็นจุดคล้ายหินอ่อน

ยกตัวอย่างกล้วยไม้ในสกุลรองเท้านารี ก็ได้แต่

รองเท้านารีเหลืองตรัง
รองเท้านารีสุขะกุล

เอาเป็นว่าใครชอบรองเท้าคู่ไหน ก็เลือกกันไปครับ และขอให้ทะนุถนอมรองเท้าคู่นั้ันไว้ให้ดี ตลอดไป (เกี่ยวกันไหมนี่)

ขอบคุณภาพจาก : http://www.bloggang.com/viewdiary.php?id=doyngam&month=11-2007&date=16&group=15&gblog=10

คุณอาจสนใจเรื่องนี้

• การเอาตัวรอดของกล้วยไม้ดิน หิน และใบไม้

มาถึงกล้วยไม้ดิน อีกสกุลหนึ่งที่น่าสนใจไม่แพ้กันครับ นั่นก็คือ กล้วยไม้สกุลฮาบินาเรีย Habenaria spp. ซึ่งลักษณะของกล้วยไม้สกุลนี้ ก็เป็นกล้วยไม้ดิน ที่รู้ๆ กันครับ แต่ผมมองดูแล้ว กล้วยไม้สกุลนี้น่าจะรักสันโดด เพราะใบของเธอเป็นใบเดี่ยวเดียวดาย

การออกดอกยังไล่ ค่อยๆ ทยอยบานตั้งแต่โคนต้น ไปเรื่อยๆ ชอบออกดอกเป็นช่อ ที่ปลายของลำ้ต้นครับ

ยกตัวอย่างกล้วยไม้ที่น่าสนใจในสกุลฮาบินาเรีย ได้แก่ ลิ้นมังกร นางอั้ว และนายอั้วปากฝอย

คุณอาจสนใจเรื่องนี้

• เจอกันที่จุดนัดพบก่อนออกเดินทาง
• องค์ประกอบของดอกกล้วยไม้
• สกุลกุหลาบ คุณค่าแห่งการผสมพันธุ์แก้ตัว
• ลักษณะดอกกล้วยไม้
• ลักษณะของลำต้นกล้วยไม้

จริงๆ แล้วผมเองชอบกล้วยไม้สกุลนี้นะครับ โดยเฉพาะเพชรหึง ที่ลำต้นแบบลำลูกกล้วย แตกกอ เป็นกล้วยไม้ที่มีขนาดใหญ่ มองดูแล้วมันขลังๆ และน่าเกรงขาม (ดูลำต้นและใบ
) แต่มีสิ่งหนึ่งที่น่าสนใจคือ กล้วยไม้สกุลนี้แปลกในส่วนของรากที่ชี้ขึ้นบน หรือไปด้านข้าง แทนที่จะดิ่งลงพื้นดิน

ลักษณะแห่งความนุ่มนวลของดอก ก็เป็นลักษณะแบบสีน้ำตาลแต้ม หรือไม่ก็อาจมีสีแดงอมม่วงแต้ม กลีบดอกมันเป็นสีเหลืองอมเขียว ออกดอกเป็นช่อ

กล้วยไม้สกุลแกรมมาโตฟิลลัมในประเทศไทยมีเพียงชนิดเดียว และเป็นชนิดที่มีต้นใหญ่โต ผู้คนมักเอ่ยนามว่า เอื้องเพชรหึง ว่านเพชรหึง และว่านหางช้าง

คุณอาจสนใจเรื่องนี้

• ว่านเพชรหึง ฉันหึงเธอนะ..เกี่ยวกันไหม?

ขึ้นต้นซะจนมองดูว่า กล้วยไม้สกุลม้าวิ่งนี้ สวยแล้วหยิ่ง ยังไงอย่างงั้น แต่หาใช่อย่างนั้นไม่ เป็นเพียงคำเปรียบเปรยตาม การออกดอกของกล้วยไม้สุกลนี้ครับ เพราะลักษณะการออกดอกของกล้วยไม้สกุลม้าวิ่ง จะออกดอกเป็นช่อตั้ง แต่ลำต้นไม่แตกกอ ลักษณะนิสัยชอบอยู่บนดิน ซอกหิน และแอ่งหิน

ลักษณะต้นของกล้วยไม้สกุลม้าวิ่งจะสั้นๆ ใบแบนกว้างและค่อนข้างหนา ใบมีสีเขียวหรือสีเขียวอมม่วง ช่อดอกยาวแข็งและตรง ดอกมีสีแดงอ่อนๆ ไปจนถึงสีแดงอมม่วง

ลักษณะเด่นของม้าวิ่งคือ กลีบเลี้ยงและกลีบดอกคู่ล่างจะกางและลู่ไปทางด้านหลัง ทำให้เห็นเส้าเกสรเด่นชัด ดอกจะทยอยบานขึ้นไปเรื่อยๆ ถึงปลายช่อดอก โดยดอกที่อยู่ด้านล่างก็จะค่อยๆ โรยไป

ยกตัวอย่างกล้วยไม้สกุลม้าวิ่ง เช่น แดงอุบล (Doritis pulcherrima Var.buyssoniana)

ในด้านของการนำไปผสมพันธุ์ มักทำในรูปแบบดังต่อไปนี้

- กล้วยไม้ในสกุลม้าวิ่งผสมกับสกุลฟาแเลนนอปซิส ได้สกุลใหม่ว่า โดไรเตนอปซิส (Doritaenopsis)

- ผสมกับสกุลเข็มได้เป็นสกุล Doricentrum

- ผสมกับแวนด้าได้ Vandoritis

- ผสมกับช้าง ได้เป็นสกุล Doristylis

คุณอาจสนใจเรื่องนี้

• ม้าวิ่ง การเจริญเติบโตสุดหิน

คำว่่า “เอื้อง ” สะท้อนความเป็นตัวตนแห่งกล้วยไม้สกุลหวายได้เป็นอย่างดี ด้วยความที่เป็นกล้วยไม้ป่าเป็นส่วนใหญ่ ในสกุลนี้ สาเหตุที่ผมเรียกว่า เป็นพี่ใหญ่แห่งกล้วยไม้อิงอาศัยก็เพราะว่า สกุลหวายเป็นกล้วยไม้ที่ใหญ่ที่สุดนั่นเอง ด้วยลักษณะลำลูกกล้วย เจริญเติบโตแบบแตกกอ ซึ่งมีรูปร่างลักษณะทั้งดอก ใบ และลำลูกกล้วยไม้แตกต่างกันออกไปอย่างกว้างขวางเป็นกล้วยไม้ที่มีการเจริญเติบโต

ส่วนกล้วยไม้ที่มีความสำคัญในด้านการตัดดอก ได้แก่ หวายมาดามปอมปาดัวร์ หวายซีซ่าร์ เอื้องผึ้ง เอื้องมอนไข่ เหลืองจันทบูร เป็นต้น

ลักษณะอื่นๆ ที่ไม่ค่อยมีความจำเพาะก็คือ มีใบออกเป็นคู่ตรงข้าม มีความหนาและแข็ง มักออกดอกเป็นช่อตั้ง หรือบางครั้งอาจเป็นลักษณะช่อแบบห้อยลง อาจมีกลิ่นหอมในบางชนิด

ยกตัวอย่างกล้วยไม้สกุลหวาย ที่น่าสนใจครับ ก็ตามนี้

1. เอื้องผึ้ง (Den. Aggregatum)
2. เอื้องช้างน้าว (Den.Pulchellum)
3. เอื้องเงิน (Den.Draconis Rchb.f.)
4. เอื้องแซะ (Den.Scabrilingue Lindl.)
5. เอื้องสายมรกต (Den.Chrysanthum Lindl.)

ภาพจาก : http://www.sukanya.freejoomlas.com/index.php?option=com_content&task=blogcategory&id=18&Itemid=55

คุณอาจสนใจเรื่องนี้

• เอื้องผึ้ง
• การเอาตัวรอดของกล้วยไม้ดิน หิน และใบไม้